Saçın, cildin üzerinde görünen kısmı tel, baş derisinin altında kalan kısmıysa kök, yani ‘Saç folikülü’dür. Bu kısmı saçın beslenmesini sağlayan küçük bir depo diye nitelendirebiliriz. Saç telinin kalınlığını belirleyen ana etken saç folikülünün boyutudur. Bu boyutu belirleyen, genetik faktörlerin yanı sıra, kökün ne derece iyi beslendiğidir. Saç derisinden salgılanan sebumla (yağ) tıkanan kökün, iyi beslenmesi mümkün değil. Bu da fonksiyonunu iyi yapamaması, dolayısıyla saç telinin kalitesinin düşmesine neden olan önemli bir etken. Sabunla, köpürt ,durula.. Bunlar saç bakımı için klasik tavsiyeler fakat yalnızca şampuan ve bakım kremi sağlıklı saçlara sahip olmanıza yetmez. Özellikle yaz aylarının sona erdiği bu vakitlerde güneşin ve deniz suyunun yıprattığı saçlarınızı korumak sizin elinizde. Muhteşem saçların anahtarı duştan sonra , doğru mutfağa gidip saçlarınıza ihtiyacı olanı vermektir. Böylece yıpranmış saçlarınıza bakım yapar, hem de sonbaharda oluşabilecek saç dökülmelerine karşı önlem almış olursunuz. Mevsimle bir ilgisi yok ben doğuştan zayıf, cansız saçlara sahibim diyorsanız da sakın endişelenmeyin! Uzun, sağlıklı ve güçlü saçlara sahip olabilirsiniz hem de saç bakım ürünlerine , kuaförlere bir servet ödemeden. Dengeli ve besleyici bir diyet saçlarınızda harikalar yaratacaktır. Saçlarımızı, vücudumuzda olan biteni gösteren bir barometre olarak nitelendirebiliriz. İşte bu nedenle iyi ve dengeli bir beslenme, saçlar üzerinde önemli ve olumlu bir etkiye sahiptir. Tükettiğimiz tüm besinler, vücut tarafından küçük bileşenlere dönüştürüldükten sonra kullanılırlar. Tek yapmanız gereken saçınıza ihtiyacı olan besinleri vermektir.

İşte muhteşem saçlara sahip olmanızı sağlayacak TOP 10 BESİN:

1) SOMON: Omega-3 ile yüklenmiş somon, B12 vitamini ve demir içeren iyi kalite protein kaynağıdır. Kuru kafa derisinin omega 3 yağ asitlerine ihtiyacı vardır, eksikliğinde kuru kafa derisi ve kurumuş saçlarla birlikte bakışlarda donuklaşmaya neden olur.
Vejeteryanlara gelince , günlük beslenmeleri bitkisel omega-3 kaynağı olan keten tohumunu mutlaka günde 2 tatlı kaşığı içermelidir.

2) Koyu Yeşil Yapraklı Sebzeler:Ispanak, brokoli gibi koyu yeşil yapraklı sebzeler, vücudun sebum üretmek için ihtiyaç duyduğu A ve C vitaminlerinin mükemmel kaynakları.
Saç foliküllerinden salgılanan yağlı madde vücutta doğal saç bakımı sağlar, Koyu yeşil yapraklı sebzeler vücuda kalsiyum ve demir de sağlar.

3) Fasulye: Fasulye saçınız için iyi bir besin mi? Evet bu doğru. Kuru fasulye ve mercimek gibi kurubaklagiller saçlarınızın sağlıklı uzamasına yetecek kadar bol miktarda demir, çinko ve biotin içeren iyi protein kaynaklarıdır. Nadir rastlanan biotin eksikliği saç kırılmalarına neden olur. ADA’dan Ms. Blatner günde 3 ya da daha fazla porsiyon mercimek ya da fasulye tüketimini önermektedir.

4) Yağlı Tohumlar(Fındık, Ceviz): Sağlıklı ve canlı saçlara sahip olmanın yolunun ceviz ve fındık tüketmekten geçtiğini biliyor muydunuz?

Brezilya fındıkları sağlıklı saç derisi için çok önemli bir mineral olan selenyumun doğadaki en iyi kaynağıdır . Ceviz de saç bakımına yardımcı AHA ve omega-3 yağ asitlerini içerir. Bu yağlı tohumlar pekan cevizi, kaju ve badem gibi müthiş derecede çinko içerir ki çinko eksikliğinde saç dökülmesi kaçınılmaz bir sonuçtur. İşte bu yüzden sağlıklı saçlar için hazırladığınız menüye fındık ve cevizi eklemeyi unutmayın.

5)Tavuk ve Hindi eti: Tavuk ve hindi eti içerdiği yüksek protein sayesinde saçlarınızı istediğiniz gibi sağlığına kavuşturur. Yetersiz ve düşük kaliteli protein saçlarınızın hem zayıflamasına hem de rengini kaybetmesine neden olacaktır.

6)Yumurta: Konu saçlar olduğunda yumurtanın çırpılmış ya da kızarmışolarak nasıl tüketildiğinin bir önemi yoktur. Nasıl servis edilmiş olursa olsun yumurta saçlarınız için bulabileceğiniz en iyi protein kaynağıdır. Yumurta ayrıca güzelliğiniz için çok önemli olan biotin ve B12 vitaminlerini de içerir.

İyi kaliteli protein olması açınıdan diyette tokluk sağlama , kas yapımı, metabolizma hızlandırmada da oldukça etkili olan yumurtaya diyetinizde yer vermeniz saçlarınız için de güzel bir hediye olacaktır.

7)Tam Tahıl:Tam tahıllı ekmekler ve tam tahılllarla zenginleştirilmiş kahvaltılık gevrekler saçlarınız için yüsek dozda çinko, demir ve b vitaminlerini içerir. Kilo probeminiz olmasa bile sağlıklı beslenmek adına ekmek, un, makarna, bisküvi vb besinlerinizi bir an önce tam tahıllılarıyla değiştirebilirsiniz.

Ayrıca kilo verirken saçlarınızın sağlığı da sizin önemliyse özellikle ara öğünlerde tüketmeniz de kilonuzu korumada büyük rol oynarken saçlarınızı da korur..

8 ) İstiridye:İstiridyenin en önemli özelliği afrodizyak etkisidir, ve sağlıklı saçlar üzerinde de bir o kadar etkilidir. Saçların uzamasında etkili çok güçlü bir antioksidan olan çinkonun anahtarı istiridye tüketmekte gizli.

9)Düşük Yağlı Süt Ürünleri: Düşük yağlı süt ve yoğurt , saç sağlığı için çok önemli bir mineral olan kalsiyumun en iyi kaynaklarıdır. Düşük yağlı süt ve yoğurt aynı zamanda yüksek kalitede protein kaynakları olan whey ve kazein de içerir.
Sağlıklı saçlara sahip olabilmek için ana öğünlerde olduğu gibi ara öğünlerde de kalsiyumdan zengin besinler tüketmek mümkün. Öğleden sonraki ara öğünde tüketmek üzere evden çıkmadan çantanıza küçük bir kapta peynir atmanız yeterli. Ayrıca omega-3 ve çinkodan zengin fındık, ceviz ve keten tohumu gibi besinleri günde 1 tatlı kaşığı tüketerek de saçlarınızın beslenmesini destekleyebilirsiniz.

10)Havuç: Saç derisinin sağlığı için çok önemli bir vitamin olan A vitamini için havuç mükemmel bir kaynaktır. Bakımlı ve sağlıklı saçlara sahip olmak istiyorsanız ana öğünlerinizde salatalarınıza havuç ekleyerek ve ara öğünlerinizde havuç tüketerek diyetinizde bu mükemmel besini ekleyebilirsiniz.

Diyetinize bu besinlerden yer vermediğinizde ve özellikle çok düşük kalorili diyetler uyguladığınızda kilolarınızla birlikte saçlarınızı da kaybetmeye başlayabilirsiniz. Düşük kalorili diyetlerde saçınızın sağlığı için çok önemli olan omega-3 , çinko, A vitamini ve kalsiyum düzeyleri de düşük olacağından düşük kalorili diyetlere başladıktan bir süre sonra saçlarınız donuk ve yıpranmış olabileceği gibi koparak hızla dökülmeye başlar. Bu ciddi problemi önlemek için , diyetinizi önce metabolizmanıza uygun düzenleyecek bir beslenme uzmanına başvuramalı ve omega-3 , A vitamini, çinko başta olmak üzere vitamin ve minerellerden zenginleştirilmiş bir beslenme programı uygulamalısınız.
A vitamini: Saç tellerinin gelişimi için yardımcı, ama saç derisi üzerinde de dengeleyici bir rol oynuyor. Karaciğer, yağlı balık, süt ürünleri, yumurta, ıspanak, marul, kırmızı renk meyve ve sebzelerde bulunuyor.

B4 vitamini: Saç folikülü için gerekli. Patateste, yumurta sarısında, meyvelerde, lahanada, domates ve ette bulunuyor.

B5 vitamini: Saçların uzaması, güçlenmesi için önemli. Karaciğer, yer fıstığı, brokoli, hububatlar, karnıbahar ve avokadoda bulunuyor.

B6 vitamini: Saçların canlılığı için gerekli. Kırmızı et, balık, yumurta, patates, muz, kuruyemiş, lahana ve ıspanakta bulunuyor.

Folik asit (B9): Saçlara canlılık ve parlaklık kazandırıyor. Karaciğer, ıspanak, lahana, brokoli, kuruyemişte bulunuyor.

E vitamini: Kan dolaşımına yararlı. Foliküllerin yaşlanmasını önlüyor. Kırmızı et, bitkisel yağlar, yumurta, yeşil yapraklı sebze, kuruyemişte bulunuyor.

Selenyum: Saç derisinin canlanması, kepeği önlemek için gerekli. Yumurta, ton balığı, domates, et, çikolatada bulunuyor.

Demir: Saç köklerini besliyor. Eksiliği durumunda saçlar zayıflıyor ve dökülüyor. Karaciğer, et, ceviz, yumurta sarısı, bira mayasında bulunuyor.

Çinko: Yağ üretimini dengeliyor. Deniz ürünleri, karaciğer, tavuk eti, kırmızı et, badem ve süt ürünlerinde bulunuyor.

Dyt. Merve Tığlı

Farmakolog Pınar Alacalı bitkilerin cilt güzelliği ve saç sağlığındaki etkilerini anlattı. İşte cildi güzzelleştirecek, sağlıklı saçlara kavuşturacak öneriler.

Radyo 7’nin sevilen programcılarından Eda Çelebi’nin hazırlayıp sunduğu Eda’yla Gün Ortası programına Farmakolog Pınar Alacacı konuk oldu. Alacacı programda, baharı karşılayacağımız şu günlerde cilt ve saç bakımında bitkilerin gücünden bahsetti.

EDA: Sivilcelerin ergenlik çağında olduğunu söylerler ama ileri yaşlarda da görülüyor. Bunun sebebi ne olabilir?

Pınar Alacacı: Yeme alışkanlıklarımızdan ileri geliyor diye düşünüyorum. Karaciğer’deki yağlanmalardan ileri gelebilir yani hem dâhili hem harici ürünler kullanmamız gerekir. Karaciğerde bir yağlanma varsa karahindibağı bitkisinin ciğeri temizleme özelliğinden ötürü ciltteki sivilceleri ve lekelere çok iyi geleceğini biliyoruz. Bunun dışında aldığımız gıdalara çok dikkat etmemiz gerekiyor. Asitli içeceklerden veya çok yağlı kızartmalardan uzak durmak gerekir.

EDA: Sivilcelerle müdahale ederken bitkiler bize yardımcı olabiliyor mu?

Pınar Alacacı: Yardımcı olma dışında tamamen cildi temizleme özelliğine sahip olan maskelerimiz ve bitkilerimiz vardır. Sivilceleri yok eden bir çay terkibi vermek istiyorum. Bir su bardağı kaynar suya bir çay kaşığı lavanta bir tutam melisa, papatya, karabaş otu ve bir adet kök zencefili on dakika demledikten sonra sabah ve akşam aç karnına düzenli onbeş gün içiyoruz. On beş gün sonra bir hafta boşluk verdikten sonra tekrar bir onbeş gün daha devam ediyoruz. Ve yaklaşık bir buçuk ay içerisinde cildinizin temizlendiğini görüyoruz.

EDA: Sivilcelere müdahale ederken önerebileceğiniz cilt maskeleri var mı?

Pınar Alacacı: Yaz geldiği için çilekten faydalanabiliriz. Oluş lekeleri giderip sıkılaştırıcı özelliğe sahiptir. 4-5 tane çileğin içine bir tatlı kaşığı kadar yulaf unu, bir adet yumurta sarısı ve iki tatlı kaşığı yoğurt bunları çırptıktan sonra hafif macun kıvamına geliyor. Cilde sürüp yirmi dakika bekledikten sonra yıkıyoruz. Ve ilk yaptığınız maskede bile çok iyi sonuç alacaksınız. Bu tarif ciltteki oluşmuş lekeleri akneleri, cildi toparlayıcı özelliğe sahiptir. Haftada bir kere yapmakta fayda var.

EDA: Antioksidanın faydaları nelerdir?

Pınar Alacacı: Kanser ve hücre oluşumunda ki önemi olan serbest radikallerin yok edilmesinde etkin rol oynayan maddelere antioksidan diyoruz. Önemli antioksidanların için ligopen kuaketin ve sulforopen bulunuyor. Domates içerdiği ligopenden dolayı meme kanserinde ve prostat kanserini önlemektedir. Ay zamanda domates kalbin dış yağlarını eriten bir mükemmel bir sebzedir. Kuarketin kuru soğanda bulunuyor. Ağrı kesici özelliği vardır. Sulforopende brokolide çok fazla bulunuyor.

EDA: Saç dökülmelerine karşı neler yapılabilir?

Pınar Alacacı: Saç dökülmelerine karşı bir losyon önerebilirim. 750 mm kaynamakta olan suyun içine iki yemek kaşığı lavanta koyup 5 dakika demliyoruz. Daha sonra son durulamada saç diplerine bunu sürdükten sonra otuz dakika bekleyip tekrar saçı duruluyoruz. Ayrıca saça parlaklık ve canlılık vermek istiyorsak ısırgandan faydalanmamız gerekiyor. Yine 750 mm kaynamakta olan suya iki yemek kaşığı ufalanmış ısırgan yapraklarını koyup 15 dk demliyoruz. Sonra saça uygulayıp 20 dk bekliyoruz.

EDA: Toksinleri atmak için neler söyleyebilirsiniz?

Pınar Alacacı: Funda, mate yaprağı yeşil çay biberiye ve sinameki bir litre suyun içine birer yemek kaşığı bırakıp on dakika demledikten sonra sabah akşam yemeklerden önce bir su bardağı içebilirler. Bu karışım yağları yakmada ve metabolizmayı çalıştırmada etkilidir.

Sağlıklı beslenmeden diyete, şifalı bitkilerin gizemli dünyasından hayatı yaşanılır kılan pratik bilgilere ve yemek tariflerinden çocuk gelişimine pek çok konu Eda’yla Gün Ortası’nda.